Tart vişne suyu internetin en sevilen uyku hilesi haline geldi. Sunum basit ve çekici: Yatmadan önce bir bardak iç, daha hızlı uykuya dal, daha derin uyu ve uyan. Çoğu uyku hilesi gibi, gerçek, pazarlamadan daha ilginç ve iddiaların öne sürdüğünden daha sınırlıdır.
Kirazları "uyku yiyecekleri" arasında gerçekten sıra dışı kılan kısım şu: Bunlar, beyninize gece olduğunu söyleyen melatonin hormonunun çok az besin kaynağından biri. Üstelik vücudunuzun triptofandan serotonin ve melatonin yapmak için kullandığı yolla etkileşime girdiği anlaşılan belirli bir polifenol sınıfı da taşırlar.
Bu gerçek bir mekanizma, folklor değil. Ancak gerçek bir mekanizma, güvenilir bir etkiyle aynı şey değildir ve denemelerin kendisi de umut verici ve düz sonuçların bir karışımıdır.
Bu yazı, ekşi kirazların gerçekte ne içerdiğini, her kontrollü denemenin neyi ölçtüğünü, kanıtların nerede güçlü olduğunu ve nerede zayıfladığını, içeceğin kapsüllerle nasıl karşılaştırıldığını ve saatinizin halihazırda topladığı uyku ve dinlenme verilerini kullanarak kendiniz üzerinde iki haftalık mantıklı bir testi nasıl çalıştırabileceğinizi anlatmaktadır.
TL;DR: Ekşi kirazlar, IDO enzimini inhibe ederek triptofanın kullanılabilirliğini artırabilen ölçülebilir melatonin artı prosiyanidinler içerir. 20 sağlıklı yetişkin üzerinde yapılan randomize çapraz bir çalışmada, 7 günlük vişne suyu konsantresi idrar melatonini artırdı ve yatakta geçirilen süreyi, toplam uyku süresini ve uyku verimliliğini önemli ölçüde artırdı. Kronik uykusuzluğa sahip 15 yaşlı yetişkin üzerinde yapılan bir pilot, uykusuzluğun şiddetinde önemli bir iyileşme buldu, ancak uyku gecikmesi, toplam uyku süresi veya uyku verimliliği açısından plaseboya göre anlamlı bir fark yoktu; etki boyutları orta ila ihmal edilebilir düzeydeydi ve CBT-I veya reçeteli hipnotiklerden açıkça daha küçüktü. Küçük bir polisomnografi pilotu (8 kişi) vişne suyuyla 84 dakika daha fazla uyku süresi bulurken, uyku sorunları ve fazla kilosu olan 34 yetişkinde 500 mg'lık vişne kapsülleriyle yapılan 2024 çapraz denemesinde uyku veya iltihaplanma üzerinde hiçbir etki bulunamadı. Pratik özet: meyve suyu veya konsantre, kapsül değil; Bir gece değil 7-14 gün; Olumlu çalışmaların çoğunda uyku süresi üzerindeki etki boyutları bir saat değil 10-25 dakika aralığındadır. Bu düşük riskli bir dürtmedir, uykusuzluğun tedavisi değildir.
YouTube: İlgili video
Aslında ekşi kirazın içinde ne var?
İki ayrı şey oluyor ve bu onları ayrı tutmaya yardımcı oluyor.
1. Melatonin. Montmorency turta kirazları alışılmadık bir şekilde melatonin içerir. Neredeyse hiçbir yaygın yiyecek, bunu yedikten sonra idrarınızda görünecek şekilde yapmaz. Howatson deneyinde, katılımcıların toplam idrar melatonin üretimi bir haftalık vişne suyu konsantresinden sonra önemli ölçüde artarken, plaseboda aynı seviyede kaldı. Bu ölçülebilir, fizyolojik bir değişim, bir anket yanıtı değil.
2. Triptofanı etkileyen polifenoller. Araştırmanın ilgi odağı, kirazlara koyu kırmızı rengini veren antosiyaninler ve prosiyanidinler adı verilen bileşiklere yöneliyor. Losso pilot çalışmasında kiraz suyu prosiyanidin B-2, in vitro olarak doza bağlı bir şekilde indoleamin 2,3-dioksijenaz (IDO) adı verilen bir enzimi inhibe etti. IDO, vücudunuzun serotonin ve daha sonra melatonin yapmak için ihtiyaç duyduğu amino asit olan triptofanı parçalar. IDO'yu inhibe ettiğinizde bu yol için daha fazla triptofan kalır.
Aynı çalışma, vişne suyu grubunda serum kinurenin/triptofan oranının ve prostaglandin E2'nin her ikisinin de düştüğünü buldu. Çeviri: daha az triptofan inflamatuar dala doğru yönlendirilir ve daha az spesifik bir inflamatuar belirteç olur. Bu, "melatonin uykunuzu getirir" ifadesinin ötesine geçen tutarlı bir hikaye.
Melatonin açısından dürüst bir uyarı: Meyvedeki miktar melatonin tabletiyle karşılaştırıldığında küçüktür. Bu çalışmalarda olup bitenler muhtemelen basit bir farmakolojik melatonin vuruşu değildir. Polifenol yolu ve genel antiinflamatuar etkiler muhtemelen işin bir kısmını yapıyor.
Kontrollü denemelerin gerçekte ne bulduğu
Dört çalışma bilmeye değer olanlardır. Hepsi aynı fikirde değil ve bu anlaşmazlık öğreticidir.
| çalışma | kim | Ne aldılar | Sonuç |
|---|---|---|---|
| Howatson 2012 (Eur J Nutr) | 20 sağlıklı yetişkin | 7 gün boyunca günde iki kez 30 ml konsantre | ↑ idrar melatonin; ↑ yatakta geçirilen süre, toplam uyku süresi, uyku verimliliği |
| Güvercin 2010 (J Med Gıda) | Kronik uykusuzluğu olan 15 yaşlı yetişkin | Tart vişne suyu karışımı, 2 hafta, çapraz | Plaseboya kıyasla anlamlı ↓ uykusuzluk şiddeti; uyku gecikmesi, toplam uyku süresi veya verimlilikte önemli bir değişiklik yok |
| Losso 2018 (Am J Ther) | 50 yaş üstü uykusuzluk hastası 8 tamamlayıcı (polisomnografi) | 2 hafta boyunca günde iki kez 240 ml meyve suyu | +84 dk uyku süresi (p = 0,018); PSQI'da uyku verimliliği iyileştirildi |
| Tucker 2024 (Besinler) | Uyku sorunları ve fazla kilolu/obezitesi olan 34 yetişkin | Yatmadan önce 500 mg vişne kapsülleri, 14 gün | Uyku veya inflamasyon belirteçleri üzerinde etkisi yok |
Howatson 2012: mekanizmanın en temiz kanıtı
Yirmi gönüllü, çift kör, plasebo kontrollü geçiş, her koşulda yedi gün. Bu küçük bir çalışma, ancak çapraz tasarımlar etkilidir: aynı kişiler kendi kontrollerini üstlenirler.
Meyve suyu grubu yatakta daha uzun uyudu, genel olarak daha uzun uyudu ve uyku verimliliği daha iyi oldu; bunların hepsi istatistiksel olarak anlamlıydı. Melatonin çıkışı arttı. Kritik olarak, plasebo grubu melatoninde hiçbir değişiklik göstermedi; bu, plasebo etkisinden ziyade kiraz etkisi ise beklediğiniz şey budur.
Yedi gün ve yirmi kişi çok fazla değil. Ancak yön ve mekanizma aynı hizadadır.
Güvercin 2010: mütevazı ve bu konuda dürüst
Kronik uykusuzluğa sahip on beş yaşlı yetişkin, iki hafta meyve suyuna karşılık iki hafta plasebo içeceği ve arada bir arınma dönemi. Katılımcılar tedavi öncesinden sonrasına kadar tüm uyku değişkenlerinde iyileşme gösterdi; ancak araştırmacılar meyve suyunu doğrudan plaseboyla karşılaştırdıklarında farklar daraldı.
Yalnızca tek bir ölçü net bir şekilde ayrılmış: uykuya başladıktan sonra uyanık geçen dakikalar, yani gecenin ortasında uyanık yatarak ne kadar zaman geçirdikleri. Uyku gecikmesi, toplam uyku süresi ve uyku verimliliği plaseboya göre önemli ölçüde daha iyi değildi.
Yazarlar canlandırıcı derecede açık sözlüydü. Etki büyüklükleri "orta düzeyde ve bazı durumlarda ihmal edilebilir"di; melatonin araştırmalarının tamamı olmasa da bazılarıyla uyumlu olarak kediotunda gördüğünüz düzeyde veya daha yüksekti ve - daha da önemlisi - "uykusuzluğun kanıta dayalı tedavileri olan hipnotik ajanlar ve bilişsel-davranışçı terapilerden önemli ölçüde daha azdı."
Vişne suyunun uykusuzluğu "iyileştirdiği" ile ilgili kendinden emin başlıkları okuduğunuzda bu cümleyi aklınızda bulundurun.
Losso 2018: En büyük sayı, en küçük örnek
Bu rakam sürekli alıntılanıyor çünkü rakam akılda kalıcı: 84 dakika daha uyku. Bu, iki hafta boyunca günde iki kez 240 ml meyve suyu içen 50 yaşın üzerindeki uykusuzluk çeken yetişkinlerde polisomnografiden (elektrotlarla laboratuvar düzeyinde ölçüm, bilek tahmini değil) elde edildi.
Bu konuda dikkatli olmanın iki nedeni var. Birincisi, bu bir pilot çalışma: 11 kişi randomize edildi, 3'ü uyku apnesi nedeniyle dışarıda bırakıldı, yani 8'i tamamlandı. İkincisi, doğrulanmış beş anketten yalnızca biri önemli bir gelişme gösterdi.
Yani çok küçük bir örnekten çarpıcı bir sonuç. Bilmeye değer, uykunuz üzerine bahse girmeye değmez.
Tucker 2024: sonuçsuz kalan dava
Bu, pazarlamanın nadiren bahsettiği çalışmadır. Uyku şikayeti olan ve fazla kilolu ya da obezitesi olan 34 yetişkin, randomize çaprazlama, 14 gün boyunca yatmadan bir saat önce 500 mg Montmorency vişne kapsülü. Araştırmacılar toplam uyku süresini, derin ve REM süresini, şekerlemeleri, gece uykusunu, subjektif uyku kalitesini, uykusuzluk semptomlarını ve CRP, TNF-α, IL-6, IL-8, IL-10 ve IL-17A dahil inflamatuar belirteçlerden oluşan bir paneli ölçtüler.
Hiçbir şey hareket etmedi. Tek bir ölçü yok.
Bu ne anlama gelir? Muhtemelen form ve doz "ekşi kiraz" etiketinden daha önemlidir. Olumlu çalışmalarda nispeten büyük miktarlarda meyve suyu veya konsantre kullanıldı. Bunda 500 mg toz kapsül kullanıldı; çoğu insanın satın aldığı türden bir ürün. Yazarların vardığı sonuç, bu popülasyonda gelecekteki denemelerin şu anda önerilenden daha yüksek dozları test etmesi gerektiği yönündeydi.
Peki işe yarıyor mu çalışmıyor mu?
İşte kanıtların desteklediği en savunulabilir özet:
- Gerçek bir mekanizma var. Melatonin içeriği ve polifenoller triptofanın kullanılabilirliğini etkiliyor. O kısım sağlam.
- Olumlu etkiler orta düzeydedir ve ne kadar hızlı uykuya daldığınızla değil, çoğunlukla ne kadar uyuduğunuzla ilgilidir. Araştırmalar arasında uyku gecikmesi en az etkilenen ölçüdür.
- Biçim önemlidir. Meyve suyu ve konsantre olumlu sinyaller veriyor. Yaygın olarak satılan dozlardaki kapsüllerin onlara karşı olumsuz bir denemesi vardır.
- Süre önemlidir. Olumlu çalışmalar 7 ila 14 gün sürdü. Tek bir gecede tek bir bardak içildiğine dair fazla kanıt yok.
- Hiç kimse bunun kronik uykusuzluğu iyileştirdiğini göstermedi. Doğrudan uykusuzluğun şiddetini inceleyen bir çalışma, plaseboya kıyasla orta düzeyde iyileşmeler buldu; bu da CBT-I'den açıkça daha küçüktü.
Kronik uykusuzluğunuz varsa, klinik kılavuzlar uykusuzluk için bilişsel davranışçı terapiyi bir bakkaliye değil, birinci basamak tedavi olarak işaret etmektedir. Meyve suyu ekleyebileceğiniz bir şeydir; plan bu değil.
Eğer gerçekten kullanacaksanız, onu nasıl kullanacaksınız?
Kapsül yerine meyve suyu veya konsantre kullanın. Yukarıdaki çalışmalardan çıkan sonuç budur. Araştırmanın tipik bir protokolü akşamları bir bardaktır ve Howatson deneyinde sabah ve akşam olmak üzere günde iki kez daha küçük konsantre bir porsiyondur. Konsantre rotayı tercih ederseniz, şişenin servis talimatlarını izleyin; bu bir konsantredir, samimi bir ürün değil.
7 ila 14 gün arası bir süre verin. Bu, denemelerin kullandığı aralıktır. Bu gece bir bardak ve yarın sabah yapılacak yargılama bir test değildir.
Şekere ve zamanlamaya dikkat edin. Meyve suyu hala meyve suyudur ve bir porsiyon önemli miktarda şeker yükü taşır. Glikoza duyarlıysanız veya zaten geç saatte yemek yiyorsanız, bu dengeyi düşünmeye değer; bunun geç öğün kısmını gece geç saatte yemek yeme ve uyku kalitesi bölümünde ele aldık. Ayrıca melatonin takviyesi almayı düşünüyorsanız melatonin dozu ve zamanlaması kılavuzumuzda zamanlamanın neden çoğu insanın beklediğinden daha önemli olduğu açıklanmaktadır.
Alkol veya ağır bir yemekle üst üste koymayın. Neyin ne yaptığı hakkında hiçbir fikriniz olmayacak.
Diğer her şeyi sabit tutun. Aynı uyku vakti, aynı kafein tüketimi, aynı antrenman. Aksi takdirde, meyve suyunu değil, haftanızı ölçersiniz.
Zaten sahip olduğunuz verilerle bunu kendiniz nasıl test edebilirsiniz?
Giyilebilir cihazların geçimini sağladığı yer burasıdır; enerjiyi ölçerek değil, kendinizi kandırmanızı engelleyerek.
1. Adım: iki haftalık temel. Hiçbir şeyi değiştirmeyin. Saatinizin normal verileri toplamasına izin verin: uyku süresi, uyku verimliliği, uykuya daldıktan sonra uyanık geçen süre, uykuda kalp atış hızı ve gece boyunca HRV eğiliminiz.
2. Adım: iki hafta boyunca meyve suyunu ekleyin. Her akşam aynı saatte aynı porsiyon.
3. Adım: Geceleri değil, ortalamaları karşılaştırın. İnsanların yanıldığı kısım burasıdır. Tek gecelik uyku sayıları çılgınca değişiyor; alkol, stres, oda sıcaklığı, geç saatlerde yapılan egzersiz. 14 günlük ortalama uyku süresi ile önceki ve sonraki 14 günlük ortalama uyku verimliliğini karşılaştırın. Haftalık ortalamada birkaç dakikalık değişiklik gerçek bir sinyaldir; bir Salı günü kırk dakikalık bir sıçrama gürültüdür.
4. Adım: ikincil sinyalleri kontrol edin. Uykuda kalp atış hızı ve gece boyunca kalp atış hızı değeri faydalıdır çünkü uykunuzla ilgili hissettiğiniz konusunda daha az hassastırlar. Uyku süreniz uzuyor ancak uykuda kalp atış hızınız değişmiyorsa ve siz de aynı hissediyorsanız, muhtemelen daha iyi uyumak yerine yatakta daha fazla zaman geçirmişsinizdir.
Century'de bu, uygulamanın tam da bunun için oluşturulduğu türden bir sorudur: herhangi bir geceyi karar olarak okumak yerine, iki haftalık bir bloğu uyku, dinlenme ve dinlenme kalp atış hızı açısından kendi referans seviyenizle karşılaştırmak. Trendler anlık görüntüleri yener ve kendi kendine yapılan deneylerin öncesine ve sonrasına ihtiyacı vardır.
Sonuç olarak
Tart vişne suyu bir hile değildir. Uyku sisteminize makul, ölçülebilir bir yol sağlayan birkaç gıdadan biridir - biraz melatonin artı serotonin ve melatonin üretimi için daha fazla triptofanı mevcut tutan polifenoller.
Aynı zamanda manşetlerin vaat ettiği mucize de değil. Olumlu denemelerde bir ila iki hafta boyunca meyve suyu veya konsantre kullanıldı ve uyku süresinde ve verimlilikte saatler yerine onlarca dakika aralığında değişiklikler meydana geldi. Standart bir kapsül dozunu test eden bir denemede hiçbir şey bulunamadı. Uykusuzluğun şiddetini plaseboyla karşılaştıran bir denemede mütevazı kazanımlar elde edildi; gerçek, ancak uygun uykusuzluk tedavisinin sağladığından daha küçük.
Bu da onu makul bir deney ve kötü bir tedavi planı haline getiriyor. Akşamları bir bardak vişne suyunun içilmesi kolaysa, daha iyi uyku alışkanlıklarını engellemiyorsa ve iki haftalık verileriniz uyku verimliliğinde gerçek bir iyileşme gösteriyorsa, bunu koruyun. Verileriniz düzse, bir şişe meyve suyu fiyatına göre yararlı bir şey öğrendiniz.
Tekrar tekrar uyanıyorsanız, çok horluyorsanız veya sekiz saat yatakta kalmanıza rağmen günlerinizi geçiriyorsanız, çözüm çözüm değildir; bu bir doktorla yapılan bir konuşmadır ve saatinizden gelen veriler size getirebileceğiniz somut bir şeyler verir.
Century AI, halihazırda taktığınız saati kullanarak günlük sağlık puanı, dinlenme puanı ve uyku analizleriyle vücudunuzu anlamanıza yardımcı olur.
